NAXÇIVAN :

21 Aprel 2026, Çərşənbə axşamı

Naxçıvanın “yaşıl enerji” strategiyası: iqtisadi və ekoloji əhəmiyyəti

...

Naxçıvan Muxtar Respublikasında son illərdə “yaşıl enerji” sahəsində ardıcıl və məqsədyönlü addımlar atılaraq regionun enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi təmin edilmişdir. Coğrafi mövqeyi və təbii resursları Naxçıvanı bərpa olunan enerji layihələri üçün əlverişli bir mərkəzə çevirib. Bu strategiyanın əsas məqsədi yalnız enerji təminatı deyil, həm də iqtisadi inkişafın gücləndirilməsi və ekoloji tarazlığın qorunmasıdır. 

“Yaşıl enerji”

“Yaşıl enerji” strategiyasının əsas sütunlarından biri su enerjisidir. Xüsusilə Araz Su Elektrik Stansiyası Naxçıvan üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Bu SES Araz çayı üzərində yerləşərək həm elektrik enerjisi istehsal edir, həm də bölgənin iqtisadi baxımdan inkişafına töhfə verir. Su elektrik stansiyaları yalnız enerji istehsal etmir, eyni zamanda ətraf mühitə minimal təsir göstərir və karbon tullantısını azaldır. Kiçik su elektrik stansiyaları isə kənd və rayonların fasiləsiz enerji ilə təmin olunmasına imkan yaradır, bu da yerli iqtisadiyyatın dayanıqlığını artırır. 
Naxçıvanda günəşli günlərin çoxluğu günəş enerjisinin genişləndirilməsi üçün böyük imkanlar yaradır. Günəş panellərinin quraşdırılması və müasir texnologiyaların tətbiqi enerji istehsalının şaxələndirilməsinə xidmət edir, həmçinin ekoloji dayanıqlılıq təmin olunur. “Yaşıl enerji” layihələrinin genişlənməsi nəticəsində region karbon izini azaldır və ekoloji tarazlığın qorunmasına ciddi töhfə verir. 
Naxçıvan Muxtar Respublikası zəngin günəş və su potensialı ilə yanaşı, külək enerjisi baxımından da əlverişli təbii şəraitə malikdir. Bölgənin dağlıq relyefi və açıq ərazilərində müşahidə olunan sabit hava axınları külək turbinlərinin səmərəli işləməsi üçün imkan yaradır. Külək enerjisi bərpa olunan və ekoloji cəhətdən təmiz enerji mənbəyi kimi atmosferə zərərli qazların buraxılmasını azaltmağa xidmət edir. Bu isə karbon tullantısının azalmasına və ətraf mühitin qorunmasına mühüm töhfə verir. 

Enerji infrastrukturu və texnoloji yeniliklər

Naxçıvanda elektrik şəbəkələrinin yenilənməsi, yeni yarımstansiyaların qurulması və rəqəmsal idarəetmə sistemlərinin tətbiqi “yaşıl enerji” strategiyasını daha da möhkəmləndirir. Bu texnoloji addımlar enerji itkilərinin azalmasına və enerji təchizatının sabitləşməsinə imkan verir, nəticədə, regionun sosial-iqtisadi inkişafı sürətlənir. 

İqtisadi və ekoloji əhəmiyyət

“Yaşıl enerji” Naxçıvan üçün təkcə ekoloji məsələ deyil, eyni zamanda iqtisadi əhəmiyyətə malikdir. Alternativ və bərpa olunan enerji mənbələrinin istifadəsi bölgədə iş yerlərinin yaradılmasına, sənaye və kənd təsərrüfatının inkişafına, həmçinin enerji idxalından asılılığın azalmasına səbəb olur. Ekoloji baxımdan isə su və günəş enerjisi karbon tullantısını minimuma endirir, təbii resursların davamlı istifadəsini təmin edir və gələcək nəsillər üçün sağlam ətraf mühit yaradır. 
Bütün bu tədbirlər göstərir ki, Naxçıvan “yaşıl enerji” strategiyası ilə yalnız enerji müstəqilliyini təmin etmir, həm də iqtisadi və ekoloji baxımdan dayanıqlı inkişaf yoluna çıxır. Su və günəş enerjisindən səmərəli istifadə regionun gələcək nəsillər üçün davamlı enerji təminatını və ekoloji sabitliyini təmin edir. Naxçıvanda bu sahədə atılan addımlar nümunəvi bir model təşkil edir. 


Sahil ABDULLAYEV 
Naxçıvan Dövlət Universitetinin Elektrik və elektronika mühəndisliyi 
ixtisası üzrə III kurs tələbəsi, “yaşıl enerji” könüllüsü
 

Nəşr edilib : 15.03.2026 15:01