NAXÇIVAN :

20 May 2026, Çərşənbə

WUF13 çərçivəsində qeyri-formal məskunlaşmaların transformasiyasına dair fikir mübadiləsi aparılıb

...

BMT-nin Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) çərçivəsində təşkil olunan “Urban Expo” sərgisindəki UN-Habitat Arenada “Qeyri-formal məskunlaşmaların transformasiyası: Məlumatlar, standartlar və təcrübə” adlı sessiya keçirilib.
"Şərq qapısı" xəbər verir ki, BMT-nin Məskunlaşma Proqramının (UN-Habitat) nümayəndəsi Robert Nduqva qeyri-formal məskunlaşma ilə bağlı müxtəlif məkanları öyrənmək və anlamaq üçün fərqli yanaşmalara ehtiyac duyulduğunu deyib.
“UN-Habitat çoxsaylı tərəfdaşlarla koordinasiya işləri aparır, eyni zamanda, aşağı keyfiyyətli təsvirlərin analizi əsasında baza məlumat qatlarının yaradılması üzərində işləyirik. Bu da daha az xərclə ümumi vəziyyəti anlamağa və müəyyən nəticələr əldə etməyə kömək edir. Yerli səviyyədə isə biz əsasən milli səviyyəyə diqqət yetiririk - yəni milli səviyyədə mövcud olan xüsusiyyətləri və problemləri müəyyənləşdirməyə çalışırıq. Bununla yanaşı, məhəllə və icma səviyyəsində vəziyyəti də araşdırırıq. Məsələn, müəyyən məkanlar və qeyri-formal yaşayış sahələri üzrə xəritələrin uyğunlaşdırılması mümkündür və bunları müxtəlif qatlar üzrə təhlil etmək olar. Bu isə bəzi hallarda çox yüksək keyfiyyətli məlumat bazalarının istifadəsini tələb edə bilər. Bizim üç səviyyə üzrə yanaşmamız belədir: qlobal səviyyədə bir çox beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlıq edə bilərik; milli səviyyədə baza formalaşdırılmasına və məlumatların birlikdə toplanmasına kömək edən mexanizmlər yarada bilərik; yerli səviyyədə isə vətəndaşların prosesə cəlb olunması üçün imkanlar mövcuddur”, - deyə o qeyd edib.
Tvente Universitetinin professoru Monika Kuffer isə bildirib ki, qeyri-formal məskunlaşmanı öyrənməklə balı modellərimizi təkmilləşdirmək üçün addım-addım işləyirik və səmərəli bulud hesablamasını həyata keçiririk: “Biz həm də cəmiyyəti stimullaşdırmaq istəyirik, çünki hər bir tədqiqat laboratoriyasının öz arayış məlumatlarını paylaşmaması böyük problemdir. Yaşayış məntəqələri çox vaxt dramatik şəraitdə də dinamik olur. Biz, həmçinin yalnız yerləşmə dinamikasını deyil, həm də yaşayış məntəqələrinin variasiyasını, yaşayış məntəqələrinin şiddətini, belə ki, yerdəki müxtəlif şərtləri xəritələşdiririk. Biz yerli istifadəçilərin ehtiyaclarına da cavab veririk və deyirik ki, xüsusilə şəhər yerlərində, qəsəbələr çox sürətlə böyüyür. Bizim nisbətən tez yenilənən məlumata ehtiyacımız var”.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Şəhərlər üçün İnnovasiya Texnologiyaları Sürətləndiricisi (UNITAC) proqramının nümayəndəsi Sofi Naue deyib ki, qeyri-formal məskunlaşmaların necə böyüdüyünü anlamaq və qeyri-fromal məskunlaşmaların dinamikasını başa düşmək üçün qeyri-rəsmi yaşayış məntəqələrində tikinti səviyyəsinə baxırıq: “Biz əsasən müxtəlif qeyri-rəsmi məskunlaşma kontekstlərində bina izlərinin forma fayllarını tez bir zamanda yaratmaq üçün alət hazırladıq. Qeyri-rəsmi yaşayış məntəqələri haqqında ətraflı məlumat əldə etmək üçün havadan və ya peykdən, yüksək ayırdetməli, ictimaiyyətə açıq olmayan təsvirlərdən istifadə edirik”.
Daha sonra Malavinin Yerli İdarəetmə, Birlik və Mədəniyyət Nazirliyinin şəhər inkişafı bölməsinin direktoru Mersi Dube, Braziliyanın Coğrafiya və Statistika İnstitutu (IBGE) nümayəndəsi Filipe Mendes, “Slum Dwellers International”ln nümayəndəsi Joan Nsimo, “Humanitarian OpenStreetMap Team”in (HOT) nümayəndəsi Pete Masters, Avropa Kosmik Agentliyinin (ESA) nümayəndəsi Françeska Elisa Leonelli, “Inter-American Development Bank”ın nümayəndəsi Menezes Fayardo mövzu ilə bağlı fikirlərini bölüşüblər. Eni zamanda, dövrümüzün aktual şəhər problemləri - bir çoxları üçün kritik mənzil seqmenti olan qeyri-rəsmi məskunlaşmaya dair fikir mübadiləsi aparılıb. Çıxış edənlər 2000-ci ildən bəri gecəqondularda yaşayan və qeyri-rəsmi yaşayanların sayının artdığını bildiriblər.
Sonda iştirakçıların sualları cavablandırılıb.

Nəşr edilib : 20.05.2026 19:43