NAXÇIVAN :

20 Sentyabr 2026, Bazar

Suverenliyin tarixə həkk olunduğu gün

...

Bəzi tarixlər var ki, onları, sadəcə, təqvimdəki rəqəmlərlə ifadə etmək olmur. 20 Sentyabr da belə tarixlərdəndir. Bu günə baxanda yalnız bir qələbəni deyil, illərlə davam edən həsrəti, gözləntini və nəhayət, tamamlanan bir tarixi görürük.

Azərbaycan xalqı üçün torpaq anlayışı heç vaxt xəritədəki sərhədlərdən ibarət olmayıb. Qarabağ adı illərlə evlərdə edilən söhbətlərdə, köhnə şəkillərdə, xatirələrdə, nəsildən-nəslə ötürülən hekayələrdə yaşadı. Doğma yurdlarından ayrı düşən insanlar üçün isə bu, sadəcə, keçmiş deyildi, geri qayıdılacağına inam idi.

2020-ci ilin 44 günlük Vətən müharibəsi həmin inamı gerçəyə çevirən yolun başlanğıcı oldu. Azərbaycan Ordusunun qazandığı Zəfərdən sonra illərlə həsrətində olduğumuz torpaqlarda üçrəngli bayrağımız yenidən dalğalandı. Lakin qarşıda hələ bir mərhələ vardı. 2023-cü ilin sentyabrında həyata keçirilən lokal xarakterli antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycanın bütün ərazisində dövlət suverenliyi bərpa edildi. Beləcə, yarımçıq qalan bir tarix tamamlandı.

Bu gün həmin tarixə bir qədər uzaqdan baxanda onun yalnız döyüş meydanında qazanılmış nəticədən ibarət olmadığını görürük. Qarabağda həyat yenidən qurulur. Vaxtilə boş qalan yerlərdə insanlar yaşayır, məktəblər fəaliyyət göstərir, yollar salınır, yeni binalar ucalır. Öz yurdlarından ayrı düşmüş ailələrin doğma torpaqlarına qayıdışı isə bütün bu mənzərənin ən mühüm hissəsidir.

Çünki qayıdış yalnız bir ünvana dönmək deyil. İllərlə həsrət çəkilən evin qapısını yenidən açmaq, uşaqlara ata-baba yurdunu göstərmək, yarımçıq qalmış həyatları yenidən davam etdirməkdir. Qarabağda aparılan quruculuq işlərinin arxasında da məhz belə talelər dayanır.

20 sentyabrın “Dövlət Suverenliyi Günü” kimi qeyd olunması da bu baxımdan xüsusi məna daşıyır. Bu tarix artıq yalnız keçmişə nəzər salmaq üçün deyil, əldə olunan nəticənin məsuliyyətini dərk etmək üçün də bir imkandır.

Çünki tarixdə qazanılan hər bir böyük nəticənin öz məsuliyyəti var. Bu gün söhbət yalnız torpaqların azad edilməsindən yox, həmin torpaqlarda sabit və təhlükəsiz həyatın qurulmasından, insanların öz doğma yerlərinə qayıtmasından, gələcəyə inamla baxmasından gedir.

20 sentyabr bizə illərlə çəkilən həsrətin necə bir günə sığa bildiyini göstərir. Bir vaxtlar yalnız qayıdacağımıza inandığımız torpaqlarda bu gün həyat yenidən qurulur. Bir vaxtlar həsrətlə gözlənilən bayraq indi həmin torpaqlarda dalğalanır.

Bəlkə də, bu günün ən böyük mənası elə bundadır: tarix yalnız yadda qalmaq üçün yazılmır. Bəzən tarix yarımçıq qalır, nəsillər onu tamamlayacaq günü gözləyir. Azərbaycan üçün həmin günlər artıq geridə qalıb. İndi isə tamamlanan tarixi qorumaq və gələcək nəsillərə ötürmək zamanıdır.

Zəhra VƏLİYEVA

Nəşr edilib : 20.09.2026 17:30